Tìm hiểu về Sumo – Biểu tượng văn hoá tinh thần của người Nhật

Hễ nhắc đến võ thuật truyền thống ở Nhật Bản chúng ta sẽ nghĩ ngay đến Sumo – một môn thể thao thuần túy, thể hiện tinh hoa văn hóa dân tộc và tín ngưỡng tôn giáo của người Nhật. 

1. Khái niệm và lịch sử hình thành của Sumo

Sumo (相撲) theo nghĩa đen là đánh nhau, là một hình thức đấu vật tiếp xúc lẫn nhau mang tính cạnh tranh trong đó một đô vật cố gắng đẩy đối thủ của mình ra khỏi vòng tròn thi đấu hoặc ép đối thủ chạm mặt đất bằng bất kỳ bộ phận cơ thể nào ngoài lòng bàn chân (thường bằng cách ném, đẩy hoặc ép đối thủ xuống đất).

Tìm hiểu về Sumo - Biểu tượng văn hoá tinh thần của người Nhật

Sumo xuất hiện từ rất lâu đời ở Nhật Bản vào khoảng 1500 năm trước.Trước đây, sumo thường gắn liền với những điệu múa thiêng liêng, với ý nghĩa mong được thần linh phù hộ cho một mùa bội thu. Đến ngày nay, nghi lễ với nhiều tiết mục trước trận đấu Sumo vẫn được duy trì. 

Trận đấu Sumo đầu tiên trong lịch sử được ghi nhận vào năm 642. Đến thời kỳ Nara, Sumo là giải đấu thường niên được tổ chức trong triều đình. Các luật lệ bắt đầu được thiết lập và áp dụng mãi cho đến ngày nay. 

 Tìm hiểu về Sumo - Biểu tượng văn hoá tinh thần của người Nhật

Bên cạnh đó những Sumo còn được đưa vào các trận chiến ở thế kỉ 12 nhằm đả kích và đe dọa quân địch. Thời kỳ Edo, những trận đấu võ Sumo được diễn ra trong các lễ hội đền. Và nó chính thức được công nhận là một môn thể thao của dân tộc cho tới cuối thời Minh Trị. Ngày nay, Sumo đã trở thành một môn thể thao truyền thống của Nhật Bản.

2. Điều kiện để trở thành một võ sĩ Sumo chuyên nghiệp

Thanh thiếu niên ở độ tuổi từ 15 – 23, chiều cao tối thiểu 1,67m, cân nặng tối thiểu 67kg, trình độ học vấn từ trung học cơ sở trở lên, xuất thân từ gia đình nề nếp, gia giáo. Đồng thời phải nhận được sự tiến cử từ những người trong giới Sumo.

Tìm hiểu về Sumo - Biểu tượng văn hoá tinh thần của người Nhật

Sau khi vượt qua vòng kiểm tra về sức khỏe, thị lực, tốc độ, sức bền, khả năng phản xạ thì các võ sĩ chính thức bước vào quá trình luyện tập nghiêm ngặt trong vòng 2 năm để tăng đủ trọng lượng mà một Sumo cần có.

3. Cấp bậc trong Sumo 

Hiệp hội Sumo Nhật Bản có xây dựng riêng một hội đồng nhằm đánh giá thành tích và phân chia cấp bậc cho các võ sĩ. Các thành viên của hiệp hội được gọi là Oyakata – là các cựu đấu sĩ và cũng là những người duy nhất có quyền huấn luyện đấu sĩ mới. 

6 nhóm trong phân cấp Sumo từ thấp đến cao đó là: Jonokuchi, Jonidan, Sandanme, Makushita, Juryo, Makuuchi. Cụ thể:

– Jonokuchi: Là cấp bậc thấp nhất mà bất kỳ Sumo nào khi vào nghề cũng sẽ trải qua. Đây cũng được xem như một cấp dành cho người tập sự.

– Jonidan: Cấp bậc tiếp theo, là cấp khi các võ sĩ Sumo đã có một số kinh nghiệm nhất định. Tuy vậy áo khoác Kimono sẽ không được dùng cho các Sumo ở cấp bậc này bất kể thời tiết nóng hay lạnh.

– Sandanme: Ở cấp này, các Sumo đã bắt đầu được nhận những khoản trợ cấp nhất định sau mỗi trận đấu. 

Tìm hiểu về Sumo - Biểu tượng văn hoá tinh thần của người Nhật

– Makushita: Là cấp cuối cùng của khóa huấn luyện để trở thành những võ sĩ Sumo thực thụ. Những ai ở cấp bậc này khi thắng 7 trận đấu sẽ được tăng hạng vô điều kiện lên Juryo – một Sumo chính thức. 

– Juryo: Là cấp bậc cho các võ sĩ được thi đấu chuyên nghiệp trong các giải khác nhau. Các Sumotori sẽ chính thức thi đấu với nhau trong những trận đấu. Người thắng cuộc với thứ hạng cao sẽ được tăng cấp bậc.

– Makuuchi là nhóm có cấp bậc cao nhất, và nó được phân chia theo thứ tự như sau:

  • Yokozuna (Cấp Hoàng Cương): Là cấp cao nhất. Hiệp hội Sumo Nhật Bản chỉ động một hội đồng để xem xét, phong những lực sĩ cấp đại quan lên cấp hoàng cương.
  • Ozeki (Cấp Đại Quan): Cấp bậc này được phong cho lực sĩ bậc Quan hiếp đã từng chiến thắng khoảng 33 trận đấu hoặc vô địch 3 mùa đấu liên tục. Trường hợp 2 mùa giải liên tiếp, Đại quan có số trận thua nhiều hơn thắng sẽ bị mất cấp bậc này và quay về cấp Quan hiếp.
  • Sekiwake (Cấp Quan Hiếp): Những lực sĩ Tiểu Kết có số trận thắng nhiều hơn thua trong nhiều mùa giải tại mỗi mùa hoặc thắng nhiều trong 1 mùa giải sẽ được phong lên Quan Hiếp. Nếu Quan hiếp có phong độ không tốt, trong một mùa giải có số trận thua nhiều hơn sẽ bị đánh tụt trở về cấp Tiểu Kết.
  • Komusubi (Cấp Tiểu Kết): Những lực sĩ cấp thấp nhất có 10 hoặc 11 trận thắng hoặc đánh bại được lực sĩ cấp cao hơn mình sẽ được phong lên cấp này.
  • Maegashira: Cấp bậc thấp nhất trong nhóm.

Juryo là cấp bậc của các võ sĩ chưa đạt đến Makuuchi và cũng là cấp bậc đánh dấu đã là những võ sĩ Sumo Nhật Bản chuyên nghiệp. Theo luật của Hiệp hội thì Juryo được phép tham gia thi đấu các giải chuyên nghiệp 15 trận và họ đấu riêng với nhau. Nếu có một Makuuchi bị thương và phải bỏ ngang trận đấu thì Juryo thành tích tốt nhất được phép lên đấu thay. 

Trên đây là một số thông tin về đặc điểm và lịch sử hình thành của môn võ truyền thống Sumo của Nhật Bản. Hi vọng bài viết này sẽ giúp ích cho các bạn khi tìm hiểu về văn hoá Nhật Bản nhé!

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *